„სტრატეგია აღმაშენებლის“ ლიდერმა, გიორგი ვაშაძემ გუნდის წევრებთან და ექსპერტებთან შეხვედრა გამართა, რომელზეც მხარეები სხვადასხვა თემებზე მსჯელობდნენ. ერთ-ერთი მსჯელობის საგანი საგამოძიებო და სასამართლო სისტემების გაუმართავი მუშაობა და კრიმინალის წინააღმდეგ ბრძოლისას სხვადასხვა შტოებს შორის კონკურენციის არარსებობა იყო. გიორგი ვაშაძე გამოვიდა ინიციატივით, რომ საქართველოში ამერიკის მსგავსი საგამოძიებო სისტემათა მოდელი დამკვიდრდეს:
„რას ფიქრობთ, რომ ტიპური ამერიკული მოდელი ბაზისად ავიღოთ და ქართულ რეალობას მოვარგოთ?
ამერიკულ მოდელში მომწონს ის, რომ:
1. საპატრულო პოლიციას, ფაქტობრივად, თვითმმართველობის ფუნქცია აქვს. ეს არ არის საერთო ეროვნული ცენტრალიზებული ფუნქცია, ვგულისხმობ პატრულირებას. არსებობს არჩევითი შერიფების ინსტიტუციაც, რომელსაც კონკრეტულ რაიონში პირდაპირ ირჩევენ. ეს არის საზოგადოებრივი წესრიგი.
2. ფედერალური გამოძიების ბიურო მთელი ქვეყნის მასშტაბით ორგანიზებული დანაშაულის წინააღმდეგ იბრძვის. რა თქმა უნდა, ამ ინსტიტუციის ჩამოყალიბება დრომ მოიტანა, რადგან მხოლოდ ლოკალური პოლიციელები და შერიფები საკმარისი არ იყვნენ იმისათვის, რომ ქალაქებს შორის კრიმინალის წინააღმდეგ ბრძოლა შესაძლებელი ყოფილიყო.
კონკურენცია ძალიან კარგია, მაგრამ დღეს საქართველოში კრიმინალთან ბრძოლის სხვადასხვა შტოებს შორის კონკურენცია არ არის. ყველა ემორჩილება ერთ მინისტრს. თუ ჩვენ ამას გავყოფთ და კონკურენციას პატრულისგან ანუ ადგილობრივი პოლიციისგან შევუქმნით საგამოძიებო ბიუროს და პირიქით, რა თქმა უნდა, ვინ უკეთ იბრძვის კრიმინალის წინააღმდეგ, გამოჩნდება.
გარდა ამისა, ამერიკაში არსებობს სპეციფიური მიმართულებები, მაგალითად, ნარკოტიკებთან დაკავშირებით, რადგან ლათინოამერიკაში ნარკოტრაფიკი დიდ პრობლემას წარმოადგენდა.
ამ მოდელისკენ რომ წავიდეთ, ჩვენ გვაქვს პროკურატურის საკითხი სერიოზულად გადასამუშავებელი, რადგან ჩვენი პროკურატურა საბჭოთა პროკურატურაა, რომელსაც აქვს ყველაფრის უფლება, გამოძიების, გამოძიებაზე ზედამხედველობის და სასამართლოში წარმომადგენლობის უფლება. მას შეუძლია სამართალდამცავ უწყებას, რომელიც საქმეს იძიებს უთხრას, რომ ის აღარ გამოიძიებს ამ საქმეს და თავად გამოიძიოს.
რატომ არ არის ბოლო 2 წლის განმავლობაში არც ერთი კორუფციული საქმე გამოძიებული?! იმიტომ რომ თუ პროკურორი გაფარებს ხელს, საქმე დამთავრებულია! პროკურორთან კონკურენციაში ვერავინ შევა. აქ ხომ მხოლოდ ქუჩის კრიმინალზე და მკვლელობებზე არ არის საუბარი. სამტრედია-გრიგოლეთის მონაკვეთზე საუკუნის ძარცვაა. 70 მილიონი უცხოეთში ანგარიშზე გადარიცხეს და მორჩა, ეს თანხა დაიკარგა, გამოძიება კი არ ხდება.
ჩემი შემოთავაზებაა, ავიღოთ ამერიკული მოდელი, რომელშიც ჩემთვის მისაღებია რამდენიმე პრინციპი: დამოუკიდებელი სამართალდამცავი ინსტიტუციები, რომლებიც კონკურენციაში არიან ერთმანეთთან იმაზე, ვინ უკეთ იძიებს კორუფციულ საქმეებს, ვინ უკეთ ებრძვის კრიმინალს და არ არიან ერთ ვერტიკალში მოქცეულნი. ერთია, ცენტრი გაიყოს და კონკურენცია შეიქმნას და მეორე, ადგილზე დეცენტრალიზება მოვახდინოთ,“ – აღნიშნა გიორგი ვაშაძემ.
ავტორი
ეკა ქაჩლიშვილი
